Epidemiologia

Zakażenie układu moczowego jest w okresie dzieciństwa jedną z najczęstszych postaci chorób bakteryjnych, drugą po zakażeniach układu oddechowego.
W Szwecji, gdzie rozpoznawalność ZUM jest bardzo dobra, ocenia się, że do osiągnięcia dojrzałości występuje ono u 3-5% dziewcząt i 1-2% chłopców. Wykonane jako badanie przesiewowe posiewy moczu wykazały, że częstość występowania bakteriomoczu zależy od wieku i płci dziecka.
W okresie niemowlęcym stwierdza się go u <1% dziewczynek i 1-2,7% chłopców, w okresie przedszkolnym - odpowiednio u 0,8% i 0,2% badanych, a w wieku szkolnym - u 1,3-2,4% dziewcząt i 0,02% chłopców. W 1. miesiącu życia ZUM częściej występuje u chłopców, natomiast po 1. roku życia zwiększa się przewaga zachorowań wśród dziewczynek.
U obrzezanych chłopców zachorowalność na ZUM jest - według różnych autorów - 3-20 razy mniejsza. Wyniki często obecnie wykonywanych od najwcześniejszego okresu życia badań obrazowych układu moczowego nie potwierdzają rozpowszechnionego dawniej poglądu, że u chłopców częściej występują wady układu moczowego. Natomiast wśród dzieci chorujących na ZUM wady zaporowe stwierdzano u 10% chłopców i 2% dziewczynek.
Zauważono, że nawroty ZUM są najczęstsze u dzieci do 12. miesiąca życia, ich liczba zmniejsza się po 11. roku życia, a następnie nieco się zwiększa po 16. roku życia. Większość powtarzających się w pierwszych 4 latach życia ZUM u dziewczynek ma cechy ostrego odmiedniczkowego zapalenia nerek.
Wraz ze zwiększającą się liczbą nawrotów ZUM ich przebieg jest coraz bardziej skąpoobjawowy, natomiast narasta rozległość i częstość występowania zmian bliznowatych w nerkach. Zmiany bliznowate w nerkach występują najczęściej, gdy pierwszy epizod ZUM miał miejsce w 1. roku życia; są one wówczas również najbardziej nasilone.
W pierwszej dekadzie życia liczba powtarzających się epizodów ZUM jest większa u dziewczynek z odpływem pęcherzowo-moczowodowym w porównaniu z grupą rówieśniczek bez odpływu. W późniejszych okresach życia zależności takiej nie stwierdzono, odnotowano jednak większą częstość występowania cech przewlekłego odmiedniczkowego zapalenia nerek u pacjentek z odpływem pęcherzowo-moczowodowym.
U kobiet chorujących w dzieciństwie na nawracające ZUM i mających zmiany bliznowate w nerkach, zakażenia występują nadal w dorosłym życiu, szczególnie często w okresie ciąży, która jest w związku z tym obarczona ryzykiem powikłań.
Przytoczone powyżej dane epidemiologiczne stały się podstawą opracowania zasad obowiązujących w zapobieganiu i leczeniu ZUM u dzieci

Ostatnia aktualizacja: 08/17/2008 18:31